تجربه توليد و عرضه سريال براي شبكه نمايش خانگي كه تاكنون با توقف احتمالي سريال قهوه تلخ، كندي و تاخير در تداوم توليد و عرضه سريال قلب يخي و نيز توليد سريال تازه اي تحت عنوان ساخت ايران تجلي يافته است، با ملاحظاتي همراه است كه اجمالا" به آن اشاره مي شود:
– سرمايه گذاري براي توليد وانتشار مجموعه هاي دنباله دار اختصاصا" براي شبكه ويديويي نظير آنچه كه در ايران مشاهده مي شود، در كمتر كشوري صورت مي گيرد. اين عمل بيشتر واكنشي در برابر فقدان شبكه هاي خصوصي تلويزيوني و ساير كانال ها و شبكه هاي كابلي و ماهواره اي مجاز است. به عبارتي در ساير كشورهاي جهان عموما" شبكه ويديويي ساحتي براي بازپخش آثار پر مخاطب و نسبتا" ماندگار است. به همين خاطر تيراژ عناوين در شبكه ويديويي چندان قابل اعتنا نيست.
– كمبود سرمايه در اينجا باعث شده است كه سرمايه گذاران توليد و پخش سريال را بطور همزمان مد نظر قرار دهند تا از رهگذر فروش و بازگشت سرمايه نقدينگي لازم را به پروژه تزريق كنند. بدين خاطر چنانچه اثر از بازار جواب و بازخورد دلگرم كننده اي را به خاطر کیفیت اثر یا تکثیر غیر قانونی؛ نگيرد، سايه ترديد بر پروژه دامن گستر شده و توجيه اقتصادي براي ادامه كار با ترديد روبرو مي شود.
– درگير شدن تيم سازنده در پروسه سخت توليد، تكثير صنعتي و پخش و توزيع، انرژي و توان بسياري را از آنها مي گيرد. بروز اشكال و موانعي كه بيشتر ريشه در ساختارهاي سنتي پخش، ناامني و احتمال سرقت اثر، ملاحظات فني و كمبود زير ساخت هاي صنعتي دارد، سبب تاخير در عرضه بموقع اثر شده و گسستگي ارتباط بيننده با قسمت هاي متوالي سريال را در پي خواهد داشت.
– تشكيلات حاكميتي و مسئول، نيازمند كسب تجربه بيشتري براي تمشيت اموري نظير صدور مجوز توليد و انتشار برنامه هاي نمايشي(سريال و گونه هاي داستاني)هستند. بسنده كردن به طرح فيلمنامه سريال– نه سناريوي كامل- در مرحله صدور پروانه ساخت و قطع ارتباط مرجع نظارتي با تيم سازنده تا زمان ارائه قسمت هاي آماده نمايش يعني همان الگوي آشنا براي توليد فيلم سينمايي، موجد اتفاقات پيش بيني نشده اي است. پيامدهايي شبيه به عدم موافقت با انتشار قسمت هايي از سريال يا ابلاغ اصلاحيه هاي گسترده كه ناخواسته سبب تاخير و فاصله زماني در انتشار منظم سريال مي گردد و برنامه ريزي براي تكثير و پخش سريال را دشوار مي سازد. شايد طراحي ارتباطي منطقي بين مرجع نظارتي و پروژه در حال توليد، به اقدامات پيشگيرانه نظارتي بيانجامد و صدور مجوز پخش را با سهولت بيشتري ملازم سازد.
در مجموع به نظر مي رسد كه چنانچه قسمت اعظم سريال توليد و آماده نمايش شود و گروه سازنده از اخذ مجوز انتشار آنها اطمينان يابد، آنگاه دور خيز براي تكثير و پخش اثر روال منطقي تري به خود گيرد و زمينه هاي نارضايتي مخاطبان نيز برطرف شود. به نظر مي رسد تهيه كنندگان سريال ساخت ايران كه همانند تهيه كنندگان دو سريال پيشين كوله باري از تجربه برنامه سازي در تلويزيون را با خود دارند، از تجربه ذيقيمت اسلاف خود بهره فراواني برده و در ماههاي گذشته بصورت كاملا" متمركز فقط به توليد و بهبود ضبط آن مي انديشند و با جلب و جذب سرمايه لازم، فعلا" دغدغه اي براي تامين سرمايه از محل فروش و عرضه قسمت هاي آماده نمايش ندارند.
این مطلب به سفارش هفته نامه همشهری جوان نوشته شده و در شماره 345 آن نشریه – تحت عنوان یادداشت مهمان – به چاپ رسیده است.
عالی و تحلیلی بود ولی انگاره ایی اثبات نشده دارد
چرا باید نهاد ناظر بر محتوا در ادامه داشتن یا نداشتن یک سریال دخالت کند؟
شاید سازمان حمایت از حقوق مصرف کنندگان بتواند چنین مسائلی را پیگیر باشد
اما بعد
طی چند سالی که سریال های خارجی را رصد کرده ام
ده ها عنوان سریال تلویزیونی را از بزرگترین کمپانی های دنیا می شناسم
که پس از پخش یکی دو فصل نافرجام مانده اند
البته آنجا حرف از سرمایه نیست
و بازخورد مخاطب مهم ترین دلیل توقف این پروژه هاست