كاهش درآمدهاي نفتي دولت و به تبع آن كاهش اعتبارات و بودجه سازمان هاي دولتي تاثير محسوسي بر اغلب فعاليت هاي توليدي تحت حمايت دولت و نهادهاي حمايتي گذارده است.
توقف تعداد قابل توجهي از پروژه هاي تلويزيوني اعم از؛ انيميشن، مستند و سريال و تله فيلم و نيز نیازمندی دهها فيلمنامه سينمايي به بودجه و سرمایه در حوزه سينما، وابستگي توليدات پر هزينه را به كمك هاي دولت نمودار ساخته است. بازپخش مكرر سريال ها در شبكه هاي تلويزيوني، كم كاري بسياري از كارگردانان سينما در چند سال اخير، نمود ديگري از كمبود سرمايه و نقدينگي در اين عرصه هاست.
اختصاص اعتبار جداگانه اي تحت عنوان فيلم فاخر هم كه دستمايه عده اي از منتقدان عليه سياست هاي سازمان سينمايي شده بود، از ابتداي سال گذشته از بودجه سازمان سينمايي حذف شد و مجلس با توجه به وضعيت خزانه كشور ترجيح داد، يكسره قيد چنين رديف مستقلي را بزند. با حذف چنين بودجه اي اگر چه طوفان انتقادها فروكش كرد اما حمايت دولت از پروژه و يا پروژه هاي خاص سينمايي بلافاصله علامت سوالي را در ذهن كساني كه مشمول چنين حمايت هايي قرار نگرفته اند، پديد مي آورد. دليل اين امر آن است كه در نبود سرمايه گذار خصوصي تمام نگاهها معطوف دولت مي شود و بي نصيب مانده ها – بخوانيد صدها تهيه كننده و كارگردان- ناگزير از اعتراض به وضع موجود مي شوند و رقباي كامروا شده را به القابي همچون؛ نورچشمي و رانت خوار مي نوازند.
بديهي است در چنين شرايطي اگر تهيه كنندگاني طي يك دوره چهار ساله بيش از يك كار را با مشاركت دولت مقابل دوربين برده باشند، زمينه سوء برداشت و دلخوري را براي اكثريتي كه قرعه به نام شان نيفتاده است، بيشتر فراهم خواهند كرد.
آنچه موضوع اصلي اين يادداشت است، پرداختن به حوزه ديگري است كه بدون چشمداشت به كمك هاي دولت و بهره مندي از هر گونه تسهيلاتي، تنور توليد فيلم و سريال و ساير برنامه هاي سرگرم كننده تصويري را روشن نگه داشته است و پاسخ سرمايه گذاري خود را صرفاً از بازار و مخاطبان و مشتريان كالاي توليد شده خود دريافت كرده است. سرمايه گذاران اين بخش با هيچيك از سازمان ها و موسسات دولتي باب رفاقت را باز نكرده و سر خود را براي دريافت كمك هاي مالي نزد آنها خم نمي كنند. اين عده پس از عرضه كار هم دست بدامان دولت نمي شوند تا رايت توليدات شان را با قيمت خوب بخرد و وقتي مراد حاصل شد دوباره روز از نو و روزي از نو.
شبكه نمايش خانگي در سال هاي اخير از معدود عرصه هايي است كه عليرغم همه گونه ريسك و مخاطره، پذيراي سرمايه ها و چهره هاي هنري تازه اي براي خلق و عرضه آثار نو به نوست.
تهيه كنندگان سريال هاي اين شبكه در انجام كارشان موفق بشوند يا نشوند، آويزان دولت نمي شوند و وزير و وكيل را براي جلب ترحم مورد آماج نامه هاي خود قرار نمي دهند.
توليدات ويديويي اين شبكه به هر اسم و صفتي نواخته شوند، باري بر دوش دولت نمي شوند و سازندگانشان دست نياز بسوي دولت دراز نمي كند. آثار مرجوع شده از بازار شايد جاي نفس كشيدن براي انبار موسسات باقي نگذارد اما صبر و تحمل مديران موسسات و شركت ها و كف نفس آنها آنقدر هست كه جبران ضرر و زيان هايشان را طلب كارانه از دولت نخواهند.
مزيت نسبي نمايش خانگي و وجود زنجيره ارزش قابل اعتنا در آن در مقايسه با سينما و تلويزيون، در صورتي دوام خواهد داشت كه از مداخلات بي مورد دولت ها در امان بماند و آنچه كه از آن به تصدي گري ياد مي كنيم يكسره از دوش دولت برداشته شده و به تشكل هاي صنفي موسسات و شركت هاي ذيربط سپرده شود. به اقتضاي منطق بازار چه بسيار موسسات و شركت هايي كه مدتي در شبكه خوش درخشيدند و اما الان نشاني از آنها نيست و خوشبختانه موسساتي كه راز و رمز پايداري در بازار را شگرد داشتند، جاي آنها را گرفتند. به اين ترتيب نه كسي براي رفتگان زنجموره خواند و براي آنها مراسم گلريزان گرفت و نه ماندگان در صحنه را به رانت خوار و فرصت طلب متصف ساخت.
تا چه زمان شرايط براي سرمايه گذاري در نمايش خانگي و بي نيازي آن از مراحم دولت ها امكان پذير باشد، كسي از آن آگاه نيست اما مي توان از كارهايي كه سبب رنجش و عدم تمركز فعالان اين عرصه شود، اجتناب كرد و براي اتحاد صفوف آنها خاكسارانه كمر همت بست.
فراموش نكنيم حمايت از سرمايه و كار ايراني فقط شعاري براي يك سال تقويمي نبود.!
به قول بروبچ…لایک….
با عرض سلام آقاي فروتن و قبولي طاعات و عبادات
لطفا آخرين پروانه هاي صادره دولت را هر چه زودتر بنويسيد چون در كل فقط فردا آخرين روز دولت دهم است…ممنون