در سه یادداشت به معرفی فیلمهایی که در جدول اکران نوروزی قرار گرفتهاند، میپردازم. چهار فیلم اکران نوروزی برخلاف سالهای گذشته به دلیل شرایط خاص کشور و ادامه عزای عمومی به خاطر شهادت رهبر فقید، عموما مضمون سیاسی و اجتماعی دارند و یکی از آنها استثنائا با حال و هوای امروز جامعه کاملا همخوانی و تطابق دارد. موضوع یادداشت اول یک ریویو در باره فیلم بهشت تبهکاران ساخته جعفری جوزانی(۱۳۹۲) است که در ادامه میخوانید.
«فرجام بازی، زندگی و قتل احمد دهقان مدیر مجله تهران مصور»، این عنوان کتابی به قلم سید فرید قاسمی پژوهشگر رسانه است که دستمایه اقتباس مسعود جعفری جوزانی برای ساخت فیلم جدیدش قرار گرفته است.فرید قاسمی در روایتی پرکشش و جذاب چگونگی دسیسهچینی و توطئه عوامل رژیم علیه حسن جعفری کارمند شرکت نفت برای انتساب قتل احمد دهقان به او و سرانجام اعدام وی را بصورتی کاملا مستند شرح میدهد.اعدام حسن جعفری در سال ۱۳۳۰ در فضای پرآشوب منتهی به ملی شدن صنعت نفت و اختناق و سانسور پس از کودتای ۱۳۳۲ به حاشیه رفت و کسی برای اثبات بیگناهی جعفری قدم پیش نگذاشت. هفت دهه پس از آن واقعه مسعود جعفری جوزانی که علاقه خاصی به داستانها و ماجراهای تاریخی دارد، فیلم «بهشت تبهکاران» را در ژانر ماجرایی و جنایی ساخته است. فیلم اول بار در جشنواره فیلم فجر در سال ۱۴۰۲ رونمایی شد و با برخورد سرد منتقدان روبرو شد. گمان برخی آن است که جوزانی با توجه به تعدد شخصیتهای درگیر در ماجرا و ابعاد سیاسی و امنیتی آن، قالب سریال را برای بازنمایی رخداد تاریخی ترور دهقان و اعدام حسن جعفری طراحی کرده بود اما در نبود سرمایهگذار، ناگزیر از دل فیلمنامه سریال، فیلمی را با زمانی بیش از ۲ ساعت مقابل دوربین برد. فضا و طراحی صحنه و لباس فیلم یادآور فیلمهای گنگستری و نوآر آمریکایی است که به جذابیت ظاهری فیلم انجامیده است. با این حال در پس این ظاهر قشنگ که نامزدی در هفت رشته در جشنواره فجر ۴۲ را به همراه داشت، داستان منسجم و پیرنگ ساختارمند و سروشکل داری دیده نمیشود.پراکندگی خرده داستانها و پیرنگهای فرعی در زمان ۱۴۰ دقیقهای فیلم به قدری زیاد است که جوزانی حق هیچکدام از آنها را ادا نکرده و حذف آنها لطمهای به فیلم نمیزند زیرا اصولاً این حوادث به تنه یا محور اصلی پیوند نخورده و آن را تغذیه نمیکنند. تنها جنبه قابلاحترام فیلم جهانبینی فیلمساز و خوانش او از یک مقطع تاریخی پرالتهاب است. انتخاب بهشت جنایتکاران برای اکران نوروزی امسال به جز آنکه یک محصول دولتی است و بنیاد سینمایی فارابی سرمایهگذار آن بوده لست، قطعا دلایل سیاسی هم داشته است. در پس زمینه این تریلر سیاسی زدوبند صاحب منصبان دولتی، نفوذ و نفاق حزب توده و احزاب و شخصیتهای موافق و مخالف ملی شدن صنعت نفت، جامعه پرتنش و بیثبات آن سالهای ایران و بیکفایتی شاه جوان برای اداره امور کشور، پیداست. در دورانی که پرچمهای جعلی در دستان سلطنتطلبان و اپوزیسیون خارج نشین قرار گرفته است، جعفری جوزانی بهشت و آرمانشهری را ترسیم میکند که باندهای مافیایی و جنایتکاران دست بازی برای سرکوب و تحریف وقایع به دلخواه خود دارند.
گزارش فیلموسریال(۱) – بهشت تبهکاران
